Thiếu máu ở bệnh thận mạn không chỉ gây mệt mỏi, mà còn làm tăng nguy cơ biến chứng tim mạch và đẩy nhanh tiến triển của bệnh. Tuy nhiên, nếu được điều trị đúng cách, tình trạng này hoàn toàn có thể kiểm soát hiệu quả. Việc lựa chọn phương pháp điều trị cần được cá thể hóa dựa trên nguyên nhân và mức độ thiếu máu của từng người bệnh.
BS.CKI. Huỳnh Phước Hưng, Trưởng Đơn nguyên Nội thận – Lọc máu, Bệnh viện Quốc tế Carmel chia sẻ: Điều trị thiếu máu trong bệnh thận mạn (CKD) không áp dụng một phương pháp chung cho tất cả người bệnh, mà cần cá thể hóa dựa trên các yếu tố gồm:
Mục tiêu điều trị không chỉ là nâng Hemoglobin mà còn cải thiện triệu chứng, giảm nguy cơ biến chứng tim mạch, làm chậm tiến triển bệnh thận và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh.
Trong thực hành lâm sàng, ba nhóm phương pháp chính thường được chỉ định điều trị thiếu máu ở bệnh thận mạn là bổ sung sắt, sử dụng thuốc ESA và truyền máu.
Sắt là nguyên liệu thiết yếu để tạo Hemoglobin., do đó bổ sung sắt thường là bước đầu tiên trong điều trị thiếu máu ở bệnh nhân CKD. Tuy nhiên, không phải trường hợp nào cũng giống nhau. Người bệnh có thể rơi vào hai dạng thiếu sắt khác nhau và mỗi dạng sẽ có hướng xử trí phù hợp.
Việc chỉ định bổ sung sắt phụ thuộc vào tình trạng bệnh và kết quả xét nghiệm. Bên cạnh đó, phụ thuộc vào mức độ thiếu máu, khả năng dung nạp, chi phí và điều kiện điều trị của người bệnh mà bác sĩ có thể lựa chọn sắt đường uống hoặc sắt đường tĩnh mạch.
Một trong những nguyên nhân chính gây thiếu máu ở bệnh thận mạn là thiếu hụt hormone EPO. Thuốc ESA (Erythropoiesis-Stimulating Agents) được sử dụng nhằm kích thích tủy xương sản xuất hồng cầu.
Việc kiểm soát Hb trong khoảng mục tiêu giúp giảm triệu chứng thiếu máu nhưng vẫn đảm bảo an toàn, hạn chế các nguy cơ liên quan đến điều trị.
Truyền hồng cầu không phải là lựa chọn ưu tiên trong điều trị thiếu máu mạn tính do CKD vì có thể tiềm ẩn nhiều rủi ro. Tuy nhiên, trong một số tình huống, truyền máu là cần thiết khi lợi ích vượt trội nguy cơ.
Các trường hợp cân nhắc truyền máu gồm:
Trong trường hợp cần truyền máu, người bệnh được sử dụng khối hồng cầu đã lọc bạch cầu để giảm nguy cơ dị ứng và hạn chế hình thành kháng thể (quan trọng với bệnh nhân có kế hoạch ghép thận).
BS.CKI. Huỳnh Phước Hưng cho biết: Dù mang lại hiệu quả nhanh nhưng truyền máu không phải là giải pháp lâu dài. Việc lạm dụng truyền máu có thể dẫn đến nguy cơ phản ứng truyền máu, tăng nguy cơ nhiễm trùng và hình thành kháng thể, gây khó khăn cho ghép thận sau này. Do đó, truyền máu chỉ nên được cân nhắc khi thật sự cần thiết và không thể thay thế bằng các phương pháp khác.
Quan trọng hơn, việc điều trị thiếu máu không dừng lại ở việc sử dụng thuốc mà cần được theo dõi liên tục. Người bệnh cần:
Việc theo dõi sát giúp đảm bảo hiệu quả điều trị và hạn chế các biến chứng không mong muốn.
Bên cạnh hướng dẫn điều trị của bác sĩ, sự chủ động của người bệnh đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát thiếu máu. Người bệnh nên:
Sự phối hợp tốt giữa người bệnh và bác sĩ sẽ giúp nâng cao hiệu quả điều trị và cải thiện chất lượng sống.
Thiếu máu ở bệnh thận mạn cần được điều trị cá thể hóa và toàn diện, dựa trên nguyên nhân và tình trạng cụ thể của từng người bệnh. Tại Bệnh viện Quốc tế Carmel, người bệnh được:
Việc điều trị đúng và kịp thời không chỉ giúp cải thiện triệu chứng, mà còn góp phần giảm biến chứng và làm chậm tiến triển bệnh thận. Hãy đến ngay bệnh viện hoặc để lại thông tin để được Bệnh viện Quốc tế Carmel tư vấn và hỗ trợ sớm nhất.
Có thể kiểm soát tốt nếu xác định đúng nguyên nhân và điều trị phù hợp.
Không. Phương pháp truyền máu chỉ được bác sĩ chỉ định trong trường hợp cần thiết, không phải lựa chọn đầu tay.
Tùy tình trạng bệnh, có thể từ vài tuần đến vài tháng, người bệnh nên tuân thủ hướng dẫn và chỉ định của bác sĩ.
