Gãy cổ xương đùi thường được xem là hậu quả của té ngã. Nhưng thực tế, nguyên nhân sâu xa thường nằm ở tình trạng chất lượng xương yếu và các yếu tố nguy cơ đã âm thầm tích lũy từ trước.
Chính vì vậy, có người ngã nhẹ vẫn gãy xương, trong khi người khác lại không. Hiểu đúng nguyên nhân và nhận diện các yếu tố nguy cơ gãy cổ xương đùi không chỉ giúp bạn phòng ngừa hiệu quả, mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc giảm tái phát và biến chứng về sau.
Tùy theo độ tuổi và thể trạng mà cơ chế chấn thương có thể khác nhau. Tuy nhiên, về cơ bản, gãy cổ xương đùi thường xuất phát từ hai nhóm nguyên nhân chính.
Ngã tại chỗ – nguyên nhân phổ biến nhất
Đây là nguyên nhân chiếm hơn 90% trường hợp, đặc biệt ở người lớn tuổi. Trong sinh hoạt hằng ngày, những tình huống tưởng chừng rất bình thường như trượt chân trong nhà tắm, vấp ngã khi di chuyển hoặc mất thăng bằng khi đứng lên đều có thể dẫn đến gãy xương nếu chất lượng xương đã yếu.
Chấn thương mạnh – thường gặp ở người trẻ tuổi
Ở nhóm người trẻ, gãy cổ xương đùi ít gặp hơn và thường liên quan đến các chấn thương mạnh như:
Gãy xương do mỏi
Ngoài hai nhóm trên, một số trường hợp gãy cổ xương đùi hiếm gặp có thể xảy ra do gãy mỏi. Đây là tình trạng xương bị tổn thương do quá tải, không có chấn thương rõ ràng. Tình trạng này thường gặp ở vận động viên tập luyện cường độ cao hay người loãng xương nặng.
Người bệnh thường gặp triệu chứng là đau âm ỉ kéo dài, nhưng dễ nhầm lẫn với các bệnh lý cơ xương khớp khác.
Các yếu tố nguy cơ làm tăng khả năng gãy xương được chia thành hai nhóm: nhóm nguy cơ không thể thay đổi và nhóm nguy cơ có thể kiểm soát.
Nhóm yếu tố không thể thay đổi
Là những yếu tố mang tính nền tảng và có nguy cơ tăng theo thời gian, bao gồm:
Những yếu tố này dù không thể thay đổi nhưng có thể được kiểm soát gián tiếp nếu được tầm soát và lên kế hoạch dự phòng sớm.
Nhóm yếu tố có thể kiểm soát
Đây là nhóm đóng vai trò quan trọng nhất trong phòng ngừa gãy cổ xương đùi.
Câu trả lời là CÓ. Bạn có thể giảm nguy cơ gãy cổ xương đùi nếu chủ động kiểm soát các yếu tố nguy cơ. Trong đó, một số điểm quan trọng cần ghi nhớ là:
Việc chủ động tầm soát loãng xương, đánh giá nguy cơ té ngã và kiểm soát bệnh lý nền sẽ giúp giảm đáng kể nguy cơ gãy xương và các biến chứng liên quan. Tại Bệnh viện Quốc tế Carmel, người bệnh được đánh giá toàn diện các yếu tố nguy cơ và xây dựng kế hoạch phòng ngừa cá thể hóa, giúp bảo vệ sức khỏe xương khớp một cách chủ động và bền vững.
Có, đặc biệt ở người loãng xương nặng.
Có, nguyên nhân thường gặp là do chấn thương mạnh như tai nạn giao thông hoặc té ngã trên cao.
Kiểm soát loãng xương, duy trì vận động và phòng ngừa té ngã là những cách giảm nguy cơ gãy xương hiệu quả.
